Sulfurylfluoride

Sulfurylfluoride of sulfuryldifluoride (SO2F2) is een toxisch anorganisch gas, gebruikt als insecticide. Het wordt sedert de jaren 1960 in de Verenigde Staten gebruikt als begassingsmiddel (fumigatiemiddel) tegen termieten en andere insecten die hout aantasten (onder de merknaam Vikane van Dow Chemical). In Nederland is Vikane sedert 2002 toegelaten.

Het is effectief tegen zowel larven als volwassen insecten en het gas tast de ozonlaag niet aan, in tegenstelling tot methylbromide dat vroeger veel gebruikt werd maar waarvan het gebruik in de Europese Unie inmiddels is verboden.

Een recentere toepassing is de bescherming van droog fruit, noten en granen na de oogst. Hiervoor produceert Dow een andere formulatie onder de merknaam ProFume, met 99,8% sulfurylfluoride. In Europa is ProFume inmiddels toegelaten voor het desinfecteren van lege graanmolens en opslagruimten van granen en afgeleide producten (meel, zemelen), dus niet voor rechtstreekse toepassing op de producten.

Bij de begassing van een ruimte moet deze eerst luchtdicht verzegeld worden, en dan gevuld met het gas gedurende 24 uur. Planten, dieren en voedingswaren moeten eruit verwijderd zijn. Nadien moet de ruimte voldoende lang geventileerd worden, tot een veilige concentratie van het gas (3 ppm of lager) bereikt is, vooraleer ze weer vrijgegeven kan worden. Ook bepaalde zeecontainers (met hout of meubelen bv.) worden gegast vooraleer ze op transport worden gezet.

Sulfurylfluoride is een kleurloos en reukloos gas, dat zwaarder is dan lucht en zich dus in laaggelegen ruimten en kelders kan ophopen. Bij de fumigatie wordt er een kleine hoeveelheid toegevoegd van een middel zoals chloorpikrine, dat tranende ogen of keelpijn veroorzaakt; dit dient als waarschuwing dat de ruimte nog niet veilig is om te betreden.

Sulfurylfluoride is een toxisch gas, dat het centrale zenuwstelsel verzwakt. Symptomen zijn o.a. misselijkheid, maagpijn, duizeligheid, of stuiptrekkingen. Blootstelling aan hoge concentraties kan leiden tot irritatie of aantasting van het ademhalingssysteem. Langdurige blootstelling kan leiden tot dodelijk longoedeem.

Voor beroepsmatige blootstelling is de maximale toelaatbare concentratie (MAC-waarde) vastgesteld op 5 ppm of 21 mg/m3 in België en op 10 ppm in Nederland (tijdgewogen gemiddelde over 8 uur).